# Fully Homomorphic Encryption (FHE)- อนาคตใหม่ที่เหมือนกับ ZKP เมื่อนานมาแล้ว!

*by NZ Research*

By [NZ Research](https://paragraph.com/@nzresearch) · 2024-05-05

fhe, zama, privasea, fhenix, nzresearch, zkp

---

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/9306be457e4da9d8aafa3e7881da7511.png)

ช่วงนี้เราเริ่มจะได้เห็นคนพูดถึงเรื่อง FHE กัน ว่าแต่ FHE มันคืออะไรละ แล้วมันทำอะไรได้ จะมีประโยชน์อะไรกับเราด้านไหนบ้าง วันนี้ NZ จะพาไปแนะนำให้รู้จักกับ FHE ครับ

**1\. Introduction**
====================

เป็นที่ค่อนข้างชัดเจนว่าหลายๆคนมองว่า Web 3 นี้คืออนาคตของพวกเขา แต่ว่าในเรื่องของความโปร่งใสโดยธรรมชาติของ Blockchain นั้น ทำให้เกิดความท้าทายที่ขัดขวางเส้นทางการเจริญเติบโตของอุตสาหกรรมนี้ เนื่องจากกรณีการใช้งาน Web 3 ที่มีจำนวนตัวเลขเพิ่มขึ้นนั้น ส่วนใหญ่แล้วเกี่ยวข้องกับข้อมูลที่มีความละเอียดอ่อนมากๆ ส่งผลให้การเปิดกว้างของ Blockchain นั้นเป็นปัญหาไปด้วยเช่นเดียวกัน

**2\. Why FHE?**
================

สาเหตุหลักๆ มาจาก 2 ข้อ

1.  **Exclusive**: การชำระเงิน, การโหวตต่างๆ, เวชทะเบียน, การระบุตัวตนแบบ Decentralized และกรณีการใช้งานอื่นๆอีกมากมายนับไม่ถ้วนที่จำเป็นต้องมีการเก็บรักษาความลับ ซึ่งเมื่อขอบเขตของBlockchain เติบโตขึ้น การที่ไม่มีวิธีการแก้ปัญหาหรือการเข้ารหัสที่ดีมากพอ อาจจะถูกจู่โจมและต้องทำการประนีประนอมเพื่อเก็บรักษาความลับของข้อมูลนั้น
    
2.  **Security:** ด้วยความโปร่งใสของข้อมูลบน Blockchain ถือเป็นสิ่งนึงที่ช่วยให้คนที่ประสงค์ร้ายนั้น สามารถระบุเป้าหมายผู้ใช้งานนั้นๆได้ง่ายมาก ซึ่งสิ่งนี้นำไปสู่การสูญเสียเงินนับพันล้านจากการโจมตีแบบ Phishing และกลยุทธ์อื่นๆ เช่น การสกัด MEV (Maximal extractable value)
    

ถึงแม้ว่าการเข้ารหัสข้อมูลในพื้นที่ Web2 จะเป็นมาตรฐานที่เป็นที่ยอมรับ แต่ดูเหมือนว่า “การขาดการเข้ารหัส” สำหรับข้อมูลส่วนบุคคลและข้อมูลที่ละเอียดอ่อนใน Web3 นั้นยังคงเติบโตและพัฒนาอยู่เรื่อยๆ เพื่อขยายอุตสาหกรรมไปข้างหน้า ความเป็นส่วนตัวจะต้องเป็นส่วนสำคัญของบล็อคเชน ซึ่งหมายความว่าความสามารถในการเข้ารหัสข้อมูลและการคำนวณควรเป็นคุณสมบัติหลักของบล็อคเชนทั้งหมด

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/384d91748654099745208647706303d5.png)

How your data is protected today

> _จะเห็นว่าข้อมูลของเรานั้นจะโดน Decrypted (ถอดรหัส) ในระหว่างการประมวลผล แล้วจึงจะ Encrypted (เข้ารหัส) ก่อนจะกลับมาหาเรา ซึ่งคนที่ทำ FHE มองว่าข้อมูลของเรายังคงสามารถโดนขโมยไปได้เพราะว่าไม่ได้ถูก Encrypted (เข้ารหัส) ระหว่างกำลังประมวลผล_

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/ff1b8e897f5440a05d1f9103f8332999.png)

Source : [IBM Security — 2023 report](https://www.ibm.com/reports/data-breach)

จากข้อมูลของ IBM Security พบว่า

*   เปอร์เซ็นต์ของการละเมิดที่เกี่ยวข้องกับข้อมูลที่จัดเก็บไว้ในระบบคลาวด์สูงถึง 85%
    
*   ค่าใช้จ่ายรวมโดยเฉลี่ยทั่วโลกของการละเมิดข้อมูลในปี 2023 สูงถึง 4.45 ล้านดอล
    
*   เวลาเฉลี่ยที่บริษัทใช้ในการระบุการละเมิดข้อมูลประมาณ 277 วัน
    

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/1f0bdb2da166d26760a746166cffbe8a.png)

ข้อมูลด้านการดูแลสุขภาพถูกละเมิดมากกว่า 500 รายการ

ซึ่งจากทั้งหมดนั้น ทำให้คนกลุ่มนึงเชื่อว่าการเข้ารหัสแบบ Homomorphic อย่างสมบูรณ์ หรือเรียกสั้นๆ ว่า FHE นั้นจะเป็นเทคโนโลยีที่ช่วยให้สามารถประมวลผลข้อมูลได้โดยไม่ต้องถอดรหัส ซึ่งหมายความว่าบริษัทหรือบุคคลต่างๆ สามารถนำเสนอบริการของตนได้โดยไม่ต้องเห็นข้อมูลผู้ใช้ และผู้ใช้จะไม่มีวันสังเกตเห็นความแตกต่างในการทำงาน

ด้วยข้อมูลที่เข้ารหัสทั้งระหว่างการส่งและระหว่างการประมวลผล ทุกสิ่งที่เราทำทางออนไลน์นั้นจะสามารถถูกเข้ารหัสตั้งแต่ต้นทางถึงปลายทาง ไม่ใช่แค่การส่งข้อความ

และด้วยการเข้ารหัส Homomorphic นั้น ทำให้เราสามารถใช้บริการออนไลน์ที่เราชื่นชอบได้โดยไม่ต้องเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคลใดๆ

จากมุมมองของผู้ใช้งาน บริการจะไม่เปลี่ยนแปลง: เราสามารถใช้งานได้เหมือนเช่นเคย แต่จากมุมมองของเซิร์ฟเวอร์ ทุกอย่างได้รับการเข้ารหัส ไม่มีบริษัท รัฐบาล หรือแฮ็กเกอร์คนใดที่สามารถเห็นข้อมูลของคุณได้

**3\. Funding**
===============

ซึ่งล่าสุดนั้นกลุ่มที่ทำ FHE เริ่มมีหลายเจ้าระดมทุน หลักๆที่น่าสนใจมีดังนี้

**3.1 ZAMA Raises ไปได้ 73 ล้านดอล ใน Series A จาก Multicoin Capital และอื่นๆ**

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/1c8805cc9544b7e10d00822b9f0e129c.png)

Source : [https://www.theblock.co/post/280974/zama-funding-cryptography-company-multicoin-capital-others](https://www.theblock.co/post/280974/zama-funding-cryptography-company-multicoin-capital-others)

**3.2 Fhenix ระดมทุนได้ 7 ล้านดอลใน Seed round นำโดย Multicoin Captical**

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/91323da1ea9fc2c1c7a735cea2eb50ff.png)

**และมีการร่วมมือกับ Eigen Layer ในการพัฒนา FHE**

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/d42aef07424df01c9aff734afe125d4c.png)

Source : [https://www.fhenix.io/fhe-coprocessors-fhenix-eigenlayer-join-forces-for-next-gen-onchain-confidentiality/](https://www.fhenix.io/fhe-coprocessors-fhenix-eigenlayer-join-forces-for-next-gen-onchain-confidentiality/)

**3.3 Privasea ระดมทุนได้ 5 ล้านดอล และมี Okx venture กับ Binance labs ลงทุนด้วย**

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/6881b1aefacf853bbdb2d4441aa32643.jpg)

> **_ด้วยการระดมทุนได้สูงระดับนี้ ทำให้ FHE น่าจะเป็นหนึ่งในโปรเจค Top Tier ที่น่าสนใจและน่าจับตามองที่สุดในปี 2024 เลยก็เป็นได้_**

**4.Future of FHE**
===================

*   **ทางด้านการแพทย์**
    

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/3fd301e1a1d08e4696ed078d06f7f685.jpg)

Source : [https://huggingface.co/spaces/zama-fhe/encrypted\_health\_prediction](https://huggingface.co/spaces/zama-fhe/encrypted_health_prediction)

ลองนึกภาพการรู้ล่วงหน้าว่าเราต้องทำอะไรเพื่อรักษาสุขภาพให้แข็งแรงตลอดชีวิต สิ่งนี้เป็นไปได้มากขึ้นด้วย AI แต่ว่าเราจำเป็นต้องแบ่งปันข้อมูลสุขภาพทั้งหมด — ทุกอย่างตั้งแต่ DNA ไปจนถึงประวัติการรักษาพยาบาลไปจนถึงนิสัยการใช้ชีวิตของคุณ ซึ่งด้วย FHE คุณสามารถส่งข้อมูลทั้งหมดนี้ไปพร้อมกับการเข้ารหัส และ AI จะตอบสนองด้วยคำแนะนำด้านสุขภาพที่เข้ารหัสซึ่งคุณเพียงผู้เดียวเท่านั้นที่สามารถมองเห็นได้

*   **การจดจำใบหน้า**
    

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/268f4c9545fb6f46e85d385654a08c96.png)

การจดจำใบหน้าเป็นส่วนหนึ่งของประสบการณ์ในชีวิตประจำวันของเราแล้ว เราใช้การจดจำใบหน้าเพื่อเข้าไปในอาคาร ปลดล็อกโทรศัพท์ แท็กบุคคลในรูปภาพ และในไม่ช้าก็ลงชื่อเข้าใช้เว็บไซต์ได้ทุกที่ อย่างไรก็ตาม การดำเนินการนี้กำหนดให้บุคคลอื่นต้องมีลายนิ้วมือไบโอเมตริกซ์ของคุณ ซึ่งสามารถมีคนสวมรอยเป็นคุณได้ ด้วย FHE คุณสามารถตรวจสอบตัวเองได้อย่างปลอดภัย โดยไม่มีใครสามารถขโมยข้อมูลไบโอเมตริกซ์ของคุณได้

*   **Smart Contract ที่สามารถเป็นความลับได้**
    

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/1a36d65877f0e4fcece890df23e742b9.png)

จากการออกแบบ Blockchain นั้นเป็นแบบสาธารณะ ซึ่งหมายความว่าข้อมูลผู้ใช้ทั้งหมดที่ไหลเข้าสู่แอปพลิเคชัน web3 จะปรากฏให้คนทั้งโลกมองเห็นได้ แต่ด้วย FHE เราสามารถเปิดใช้งานสัญญาอัจฉริยะส่วนตัวได้ โดยที่อินพุตและเอาท์พุตได้รับการเข้ารหัสตั้งแต่ต้นจนจบ ซึ่งหมายความว่าเราสามารถสร้าง Dapp ที่ใช้ข้อมูลส่วนบุคคลที่ละเอียดอ่อนได้อย่างปลอดภัย ลองนึกถึงข้อมูลประจำตัวแบบออนไลน์ Metadata, NFT ส่วนตัวของเรา ที่ไม่ต้องการให้ใครรู้

> **_แล้ว FHE เปลี่ยนอะไรได้อีก_**

FHE สามารถเปลี่ยนโลกของ Internet ได้เช่นเดียวกัน

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/22a5b7f7c466ffe8f4d0dcabbca5004f.png)

เมื่อสมัยก่อน เวลาเราเข้าเว็บไซต์ เราเข้าถึงผ่านที่อยู่ HTTP ซึ่งไม่มีการเข้ารหัสใดๆ และใครๆ ก็สามารถฟังสิ่งที่คุณส่งทางออนไลน์ได้

จากนั้นก็มาถึง HTTPS ซึ่งเข้ารหัสข้อมูลระหว่างทาง แต่ก็ยังสามารถโดนถอดรหัสได้อยู่ดีในขณะที่ดำเนินการ

ซึ่งผู้ทำ FHE นั้นจะเปิดใช้งานอินเทอร์เน็ตโปรโตคอลใหม่ที่เรียกว่า HTTPZ ซึ่งทุกอย่างได้รับการเข้ารหัสตั้งแต่ต้นทางถึงปลายทาง

> ความเป็นส่วนตัวจะไม่สำคัญอีกต่อไป ไม่ใช่เพราะมันไม่สำคัญ แต่เพราะมันรับประกันได้ด้วยการออกแบบในอินเทอร์เน็ตนั่นเอง

**5\. Project Progress**
========================

ทีมงานของแต่ละ Project นั้นบางตัวก็มี Demo ให้ทดลองใช้งานกัน แต่คาดว่าตัวเต็มจะเปิดตัวในเร็วๆนี้

**6\. Conclusion**
==================

โดยรวมนั้น FHE ถือว่าเป็น Concept ที่น่าสนใจเลยทีเดียว ด้วยการที่นำเอาความเป็นส่วนตัวซึ่งตรงข้ามกับความโปร่งใสของ Blockchain มาพัฒนาต่อยอด ทำให้ FHE น่าจะเป็นหนึ่งใน Project ที่จะสามารถแก้ปัญหาเรื่องความเป็นส่วนตัวของผู้ใช้งานที่ไม่ว่าเป็นเรื่องของความปลอดภัย การโจรกรรม และอื่นๆ

ท่านที่สนใจศึกษา Project FHE เพิ่มเติม สามารถดูรายละเอียดได้  
Link ข้างล่าง

**Zama**  
[Twitter](https://twitter.com/zama_fhe) | [Discord](https://discord.com/invite/fhe-org) | [Website](https://www.zama.ai/) |

**Fhenix  
**[Twitter](https://twitter.com/FhenixIO) | [Discord](https://discord.com/invite/FuVgxrvJMY) | [Website](https://www.fhenix.io/) |

**Privasea  
**[Twitter](https://twitter.com/Privasea_ai) | [Discord](https://discord.com/invite/yRtQGvWkvG) | [Website](https://www.privasea.ai/) |

![](https://storage.googleapis.com/papyrus_images/f85f41ee2fa8850069a44559d6f3429e.png)

**NZ Research**

**Medium:** [**NZ Research**](https://medium.com/u/a32e56e06815?source=post_page-----eba08311910a--------------------------------)**Twitter:** [**NZ Research**](https://twitter.com/nz_research)  
**Paragraph:** [**https://paragraph.xyz/@nzresearch**](https://paragraph.xyz/@nzresearch)**Website:** [https://nzlab.co/](https://nzlab.co/)

---

*Originally published on [NZ Research](https://paragraph.com/@nzresearch/fhe)*