Celestia ra mắt token và lên mainnet chính thức mang lại một narrative mới. Có khá nhiều người dự phóng câu chuyện về Modular blockchain cho mùa bullrun tới tập trung vào $TIA và Monad, trong đó có sự ủng hộ từ Vitalik.

Tuy nhiên, điều quan trọng là phải xem xét lại hướng đi tổng thể và lý do đằng sau việc lựa chọn modular ở giai đoạn này, vì các modular blockchain cũng gây ra những lo ngại và thách thức mới. Về mặt tích cực, nhiều thách thức hơn đồng nghĩa với nhiều cơ hội hơn, tức là nhiều protocol để xem xét đầu tư trong narrative này hơn.

Về phần nghiên cứu kỹ thuật và cách vận hành để sang một bên, khi nào rảnh mình đào sâu. Còn bài này nhắm vào đích đến về sự đơn giản & hiệu quả, một cách dễ hiểu nhất thì mỗi thành phần của một blockchain sẽ là một layer tự túc giải quyết vấn đề vận hành của riêng nó.

Chỉ cần nhìn vào sơ đồ các layer cấu trúc lên một modular blockchain dưới đây là đủ hiểu, giữ cho cái đầu tường minh nhất. Với cấu trúc này thì ghép vào từng layer là tự nhiên module hoá các dự án, hợp trend hợp câu chuyện mới → Cái này hợp lý một cách rất có sắp đặt!

I. Smart Contract Layer

Chính là đám Layer1, đám này build ra smartcontract để vận hành hệ. Tất nhiên OG là Ethereum nên cơ hội chủ yếu trên hệ này.

Cơ hội 1: Bao gồm các công cụ phát triển và các Layer2 mới hỗ trợ các dev trong việc build trên tất cả các lớp thực thi này.

> Một số smartcontract rollups layer2: Arbitrum, Optimism, Base, zkSync, Polygon zkEVM, và Scroll zkEVM.

Cơ hội 2: Là các Omni protocol và cách tiếp cận tập trung vào mục đích (intent-centric) liên quan đến các tiện ích mở rộng AA giúp nâng cao trải nghiệm người dùng so với UIUX đôi phần phức tạp và stupid như hiện tại.

> Omni protocol: LayerZero; ZetaChain; dAppOS

> AA (Account Abstraction): ArgentX, Plena, Safe, Ambire

II. Execution Layer

Lớp thực thi là một loạt các bản nâng cấp sắp tới cho Ethereum chain nhằm mục đích cải thiện tốc độ và khả năng giao dịch, giảm chi phí và tăng tính bảo mật tổng thể.

Cơ hội 3: Nhiều VMs mới và hiệu quả hơn

> VM phục vụ ngôn ngữ lập trình cụ thể:

— Cario VM: Starknet

— Move VM: @movementlabsxyz

> VM chung:

— WASM, Risc-V - Ewasm - zkWasm: @fluentxyz

— RiscO - Solana VM: Eclipse, Nitro

Cơ hội 4: Loại VM chạy song song với chain gốc

— DAG: Fantom

— Optimistic song song: Block-STM

— EVM song song: Monad

III. Settlement Layer

Về cơ bản Layer này cung cấp một điểm neo cho toàn bộ hệ sinh thái và thiết lập tính bảo mật không thể phủ nhận cũng như tính hữu hạn khách quan nếu có bất kỳ điều gì xảy ra trên một blockchain khác yêu cầu phân xử.

Cơ hội 5: Tiêu chuẩn của hệ thống zk-scroll proof

— Lựa chọn theo Optimism Foundation: Mina, Risc0

— Open-source zkEVM: Polygon zkEVM, Scroll & PSE

Cơ hội 6: Hệ thống ZKP

— Tăng tốc phần cứng: Ingonyama, Cysic

— Bộ đồng xử lý·: zkVMs

IV. Data Availability Layer

Layer này đảm bảo tính khả dụng của dữ liệu, tất cả dữ liệu liên quan đến giao dịch đều có sẵn cho các node trên mạng blockchain. Layer này rất quan trọng vì nó cho phép các node xác minh độc lập các giao dịch và tính toán trạng thái của blockchain mà không cần phải tin tưởng lẫn nhau. Và Celestia nằm ở đây giải quyết vấn đề này cho mọi blockchain!

Cơ hội 7: Modular layers

> Là một layer thành phần build cho Ethereum

— Execution Layer: Các Rollups

— Settlement Layer: Risc0, Mina

— DA Layer: Celestia, EthStorage, Zero Gravity

> Là một layer thành phần build cho Modular narrative

— Execution Layer: Fuel

— Settlement Layer: Berachain Polaris

Cơ hội 8: Các công cụ RaaS được liên kết chặt chẽ với hệ sinh thái.

> Tools cho developer: Dymension, Saga, Caldera, Snapchain

Celestia ra mắt token và lên mainnet chính thức mang lại một narrative mới. Có khá nhiều người dự phóng câu chuyện về Modular blockchain cho mùa bullrun tới tập trung vào $TIA và Monad, trong đó có sự ủng hộ từ Vitalik.

Tuy nhiên, điều quan trọng là phải xem xét lại hướng đi tổng thể và lý do đằng sau việc lựa chọn modular ở giai đoạn này, vì các modular blockchain cũng gây ra những lo ngại và thách thức mới. Về mặt tích cực, nhiều thách thức hơn đồng nghĩa với nhiều cơ hội hơn, tức là nhiều protocol để xem xét đầu tư trong narrative này hơn.

Về phần nghiên cứu kỹ thuật và cách vận hành để sang một bên, khi nào rảnh mình đào sâu. Còn bài này nhắm vào đích đến về sự đơn giản & hiệu quả, một cách dễ hiểu nhất thì mỗi thành phần của một blockchain sẽ là một layer tự túc giải quyết vấn đề vận hành của riêng nó.

Chỉ cần nhìn vào sơ đồ các layer cấu trúc lên một modular blockchain dưới đây là đủ hiểu, giữ cho cái đầu tường minh nhất. Với cấu trúc này thì ghép vào từng layer là tự nhiên module hoá các dự án, hợp trend hợp câu chuyện mới → Cái này hợp lý một cách rất có sắp đặt!

I. Smart Contract Layer

Chính là đám Layer1, đám này build ra smartcontract để vận hành hệ. Tất nhiên OG là Ethereum nên cơ hội chủ yếu trên hệ này.

Cơ hội 1: Bao gồm các công cụ phát triển và các Layer2 mới hỗ trợ các dev trong việc build trên tất cả các lớp thực thi này.

> Một số smartcontract rollups layer2: Arbitrum, Optimism, Base, zkSync, Polygon zkEVM, và Scroll zkEVM.

Cơ hội 2: Là các Omni protocol và cách tiếp cận tập trung vào mục đích (intent-centric) liên quan đến các tiện ích mở rộng AA giúp nâng cao trải nghiệm người dùng so với UIUX đôi phần phức tạp và stupid như hiện tại.

> Omni protocol: LayerZero; ZetaChain; dAppOS

> AA (Account Abstraction): ArgentX, Plena, Safe, Ambire

II. Execution Layer

Lớp thực thi là một loạt các bản nâng cấp sắp tới cho Ethereum chain nhằm mục đích cải thiện tốc độ và khả năng giao dịch, giảm chi phí và tăng tính bảo mật tổng thể.

Cơ hội 3: Nhiều VMs mới và hiệu quả hơn

> VM phục vụ ngôn ngữ lập trình cụ thể:

— Cario VM: Starknet

— Move VM: @movementlabsxyz

> VM chung:

— WASM, Risc-V - Ewasm - zkWasm: @fluentxyz

— RiscO - Solana VM: Eclipse, Nitro

Cơ hội 4: Loại VM chạy song song với chain gốc

— DAG: Fantom

— Optimistic song song: Block-STM

— EVM song song: Monad

III. Settlement Layer

Về cơ bản Layer này cung cấp một điểm neo cho toàn bộ hệ sinh thái và thiết lập tính bảo mật không thể phủ nhận cũng như tính hữu hạn khách quan nếu có bất kỳ điều gì xảy ra trên một blockchain khác yêu cầu phân xử.

Cơ hội 5: Tiêu chuẩn của hệ thống zk-scroll proof

— Lựa chọn theo Optimism Foundation: Mina, Risc0

— Open-source zkEVM: Polygon zkEVM, Scroll & PSE

Cơ hội 6: Hệ thống ZKP

— Tăng tốc phần cứng: Ingonyama, Cysic

— Bộ đồng xử lý·: zkVMs

IV. Data Availability Layer

Layer này đảm bảo tính khả dụng của dữ liệu, tất cả dữ liệu liên quan đến giao dịch đều có sẵn cho các node trên mạng blockchain. Layer này rất quan trọng vì nó cho phép các node xác minh độc lập các giao dịch và tính toán trạng thái của blockchain mà không cần phải tin tưởng lẫn nhau. Và Celestia nằm ở đây giải quyết vấn đề này cho mọi blockchain!

Cơ hội 7: Modular layers

> Là một layer thành phần build cho Ethereum

— Execution Layer: Các Rollups

— Settlement Layer: Risc0, Mina

— DA Layer: Celestia, EthStorage, Zero Gravity

> Là một layer thành phần build cho Modular narrative

— Execution Layer: Fuel

— Settlement Layer: Berachain Polaris

Cơ hội 8: Các công cụ RaaS được liên kết chặt chẽ với hệ sinh thái.

> Tools cho developer: Dymension, Saga, Caldera, Snapchain